-
Maria Konopnicka liryka: “Contra Spem Spero”
Patriotyczny wiersz zamieszczony w III serii Poezji, złożony z 7 sestyn. Nadzieja zgasła po przegranych powstaniach, kraj “wielki cmentarz” spowija ciemna zaborcza noc, a sławny niegdyś naród zmierza ku swemu zmierzchowi, stoi przed groźbą zagłady. Mimo to poetka wierzy, że wśród mogił tli się iskra, która rozpali pożar niepodległości. Utwór jest wyrazem troski poetki o sytuację kraju, o sprawę niepodległości Polski i los Polaków. Wiele cech charakterystycznych dla romantyzmu, poetyka typowa u Słowackiego(strofika, sposób obrazownaia, przekonania). Wyznanie wiary ideowej, wiary romantycznej. Wiara, nadzieja, ufność w czasach przygnębienia po klęsce wartości, o które niełatwo. Wiara w możliwość wskrzeszenia ideałów. Wiara i nadzieja w tragicznej sytuacji politycznej i społecznej to czyste szaleństwo (romantyczne). Nie jest to wiersz całkowicie pesymistyczny.
Tytuł oznacza “Wierzę wbrew nadziei”. W drugiej strofie porównanie do ślepego, który mimo kalectwa próbuje dojrzeć blask słońca- dla wzmocnienia przekazu. W kolejnej podmiot mówiący jest świadomy, że czasy chwały i osoby za nie odpowiedzialne dawno już odeszły. Teraz pozostał kraj, w którym ludzie nie mają już siły na kolejne próby odzyskania niepodległości. Autorka widzi podobieństwo w swym losie i życiu pokolenia romantyków, które także musiało żyć ze świadomościa klęski. Polska to kraj skazany na zagładę, pogrążony w rozpaczy i zwątpieniu. Kraj, od którego odwrócił się nawet Bóg (zgaszenie pochodni może być karą za nieumiejętnie poprowadzone powstanie). “I w mogił głębi czuję życia dreszcze…”- dreszcze życia są dowodem na trwałość i nieprzemijalność wielkich idei romantyzmu, idei powstań i czynów. “I w gwiazdę ludów wierzę…” może to być nawiązanie do Wiosny Ludów 1848 r. Konopnicka doskonale rozumie nastroje panujące wśród rodaków. Ona sama wyrosła w atmosferze patriotycznej, również przeżywała nadzieje i rozczarowania związane z powstaniem styczniowym (1863), przyznaje się do męczeńskiej tradycji polskiej. Podmiot liryczny zestawiając teraźniejszość i przyszłość daje dowód głębokiej wiary, nawet wbrew racjonalnie uzasadnionemu brakowi nadziei. Jedyną szansą na odkupienie win jest ciężka, sumienna praca nad sobą i poprawą życia bliźnich.
