Franciszek Dionizy Kniaźniń - twórczość cz. II

DWIE LIPY
prosty, sielski obrazek symbolizuje beznadziejność miłości. Opis dwóch drzew rozdzielonych od siebie rzeką, skłaniających się ku sobie nasuwa obraz nieszczęśliwej miłości. Drzewa nie mogą się dotknąć, podobnie jak mówiący w wierszu Koryl, który myślał o swojej ukochanej Izmenie. Rozpaczał, bo nie mogli złączyć się ze sobą na wieki.

DO WĄSÓW
Kniaźniń zastosował tu słynny gatunek liryczny jakim jest oda. Wąsy są przyczyną westchnień kobiet, zakochują się w nich. Przykładem osób z idealnymi wąsami są rycerze Czarnecki i Jan III Sobieski. Teraz ludzie szydzą z wąsów, ale Kniaźniń nadal je wychwala, sam je posiada i nosi po sarmacku. To właściwie pochwała starych szlacheckich tradycji.

KROSIENKA
Nawiązanie do staropolskiej sielanki, prostota obrazowania, nasycenie rodzimymi realiami. Dziewczyna wyczekuje Filona, tęskni za nim. Gdy go widzi siada do krosienek, by ukryć, że cały czas go wypatrywała.

Wiersze patriotyczne:
DO ZGODY 
DO LITWY
HEJNAŁ NA DZIEŃ 3 MAJA
NA REWOLUCJĘ 1794
MATKA OBYWATELKA - pieśń kołysanka, w której matce marzącej o przyszłości swojego dziecka przychodzi na myśl, że w straszliwej zawierusze historycznej, stępieniu uczuć, może wyrosnąć z niego zdrajca ojczyzny, zbrodniarz. Płacz tej matki jest niejako płaczem całej liryki Kniaźnina spowodowany rozbiorami.

Dramaty:
CYGANIE
MATKA SPARTANKA
TRZY GODY (TROISTE WESELE)
MARYNKI
ZOSINY

Franciszek Dionizy Kniaźniń - twórczość

FRANCISZEK DIONIZY KNIAŹNIŃ (1750-1807)

Poeta blisko związany z rodziną Czartoryskich. Nieszczęśliwie zakochany w Marii Wirtemberskiej, która miała być adresatką jego wierszy miłosnych. Ostatnie lata pogrążony w obłędzie spędził pod opieką przyjaciół. Wiersze Kniaźnina przechodzą ciekawą ewolucję.
Wczesne Erotyki (1779) nawiązują do starożytnej poezji biesiadnej, której mistrzem był Anakreont. Miłość jest w nich okrutną walką, niezasłużonym cierpieniem, które ukoić może tylko dobroczynna moc wina. Przykłady lub parafrazy Anakreontów.
Kniaźniń umiejętnie bawi się tradycyjnymi rekwizytami poezji erotycznej takimi jak: pęta, strzały, pociski, gnoty, kajdany. Często erotyki zbliżają się do barokowego konceptyzmu (paradoksy miłości). Wiele z wczesnych utworów Kniaźnina przyjmuje postać kunsztownych rokokowych miniatur. Oddają one nastrój salonowych gier miłosnych, w których więcej było zabawy niż szczerych uczuć. Miłość Kniaźnina to melancholijne wzdychania, tęsknota, smutek, strach. Zbiór pełen jest też humoru, młodzieńczy charakter.
Po kilkuletnim pobycie w Puławach opublikował kolejne trzy tomiki Poezji, w których widać wyraźne nowy, sentymentalny kierunek jego twórczości. Poeta odrzucił tradycyjny język erotyczny i pod wpływem Karpińskiego zaczął dążyć do “tkliwej prostoty”. O swych uczuciach zaczął pisać w sposób naturalny i bezpośredni. W miejscu mitologicznych ozdób pojawiły się opisy piękna przyrody.