-
Franciszek Karpiński - sielanki i liryka miłosna
Posted on styczeń 18th, 2010 No commentsTwórczość Karpińskiego zebrana jest w 7 tomikach Zabawek wierszem i prozą. Obejmuje sielanki, erotyki, elegie, wiersze patriotyczne i religijne. Tematem większości sielanek jest rozpamiętywanie utraconej miłości, chwil razem spędzonych. Pewne nastroje i przeżycia związane są z przyrodą. Atmosfera codzienności i przeciętności panuje w sielankach, mają one charakter pieśniowy. Charakteryzują się typowymi dla gatunku motywami. Jest to np. skarga pasterza na niewierność kochanki, żal po utracie lub śmierci ukochanego, przekomarzanie się zakochanych. Obecne są w nich rekwizyty pasterskie, bohaterowie noszą konwencjonalne imiona, pejzaż tworzą łąki, strumienie, gaje. Czasami wiersze te przyjmują tonację śpiewaną na kształt arii operowej. Przynależność do gatunku sielanki potwierdza istotna rola przyrody, która staje się nie tylko obserwatorem, ale i uczestnikiem miłosnych scen czy wzruszeń.
LAURA I FILON
Sielanka śpiewana do dziś. Laura idzie na spotkanie z Filonem w nocy, pod jawor. Ma ze sobą maliny i wieniec na głowę. Mówi na głos o tym, jak go kocha. Gdy dochodzi na umówione miejsce Filona nie ma. Czuje się zdradzona. Z krzaków wychodzi Filon i przeprasza. Chciał sprawdzić, czy Laura go kocha. Scena z powszechnego życia.MAZUREK
Piękność Jacenty jest wysławiona. Pisarz deklaruje, że gotów jest całą noc nie spać przy skarbie takowym, by go ustrzec i rozwija motyw folklorystyczny zakupienia pacierzy przeciwko czarom. Motyw ludowy, melodyjność.DO JUSTYNY Tęskność na wiosnę.
Wiersz miłosny na pograniczu sielanki (ważna rola przyrody w inspirowaniu wypowiedzi). Zestawia wewnętrzne rozterki zakochanego ze zjawiskami budzącej się do życia natury. W zakończeniu poeta zwraca się do upersonifikowanej Wiosny: “wróć mi urodzaj kochany”. Rozpamiętywanie utraconej miłości. Świat otaczający nie jest zestrojony ze stanami emocjonalnymi człowieka (kontrast). Podmiot liryczny jako gospodarz wychodzący w pole, brak zwrotów do adresatów, zmysł gospodarski, proste słownictwo.PRZYPOMNIENIE DAWNEJ MIŁOŚCI
Ma ludowe korzenie, oparty na paralelizmach, zdania maksymalnie uproszczone. Brak połączeń między poszczególnymi elementami składowymi. Charakter pieśniowy. Podmiot liryczny wspomina piękne chwile spędzone z Justyną, pod jaworami, przy potoku. Nocne spotkania, o których wiedziało tylko niebo. Wspomina teraz, gdy rozeszli się w gniewie, patrzy na drzewo, gdzie nie ma już znaków. Zostały zniszczone, jest potok, drzewa, a Justyny nie ma. Kochanek rozpacza, sytuacja typowa, mowa potoczna.Karpiński potrafił pisać o miłości w sposób niekonwencjonalny, prosto, czule i przejmująco. Jest to liryka osobista, intymnych przeżyć.
Zagadnienia na język polski do justyny, Franciszek Karpiński, laura i filon, liryka miłosna, mazurek, przypomnienie dawnej miłości, sentymentalizm, sielankiLeave a reply
');
//-->




